Sách giáo khoa Toán 10 Tập một

Giải Hoạt động 4 trang 75 SGK Toán 10

Số gần đúng và sai số   Đã kiểm

Đề bài

Công ty (trong Ví dụ 2) cũng sử dụng dây chuyền B để đóng gạo với khối lượng mong muốn là 20 kg. Trên bao bì ghi thông tin khối lượng là 20±0,520 \pm 0,5 kg.
Khẳng định "Dây chuyền A tốt hơn dây chuyền B" là đúng hay sai?

Lời giải

Nhắc lại Ví dụ 2. Dây chuyền A đóng gạo với khối lượng mong muốn là 55 kg, trên bao bì ghi 5±0,15 \pm 0{,}1 kg, nên độ chính xác của dây chuyền A là dA=0,1d_A = 0{,}1 kg (số gần đúng aA=5a_A = 5).

Dây chuyền B đóng gạo với khối lượng mong muốn là 2020 kg, trên bao bì ghi 20±0,520 \pm 0{,}5 kg, nên độ chính xác của dây chuyền B là dB=0,5d_B = 0{,}5 kg (số gần đúng aB=20a_B = 20).

Vì khối lượng mong muốn của hai dây chuyền khác nhau (55 kg và 2020 kg) nên không thể so sánh độ chính xác bằng sai số tuyệt đối (độ chính xác dd). Ta phải so sánh bằng sai số tương đối δ=d∣a∣\delta = \dfrac{d}{|a|}.

Sai số tương đối của dây chuyền A:
δA=dA∣aA∣=0,15=0,02=2%.\delta_A = \frac{d_A}{|a_A|} = \frac{0{,}1}{5} = 0{,}02 = 2\%.

Sai số tương đối của dây chuyền B:
δB=dB∣aB∣=0,520=0,025=2,5%.\delta_B = \frac{d_B}{|a_B|} = \frac{0{,}5}{20} = 0{,}025 = 2{,}5\%.

So sánh. Ta có
δA=2%<δB=2,5%.\delta_A = 2\% < \delta_B = 2{,}5\%.
Sai số tương đối của dây chuyền A nhỏ hơn của dây chuyền B, nên phép đóng gói ở dây chuyền A có độ chính xác cao hơn dây chuyền B.

Kết luận. Khẳng định "Dây chuyền A tốt hơn dây chuyền B" là đúng.

Đáp số

Khẳng định đúng; δA=2%<δB=2,5%\delta_A = 2\% < \delta_B = 2{,}5\% nên dây chuyền A chính xác hơn dây chuyền B

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.