Sách giáo khoa Toán 11 Tập hai

Giải Hoạt động 8 trang 92 SGK Toán 11

Bài 32. Các quy tắc tính đạo hàm   Đã kiểm chéo

Đề bài

Giới hạn cơ bản của hàm số mũ và hàm số lôgarit

a) Sử dụng phép đổi biến t=1xt = \dfrac{1}{x}, tìm giới hạn lim⁡x→0(1+x)1x\lim\limits_{x \to 0}(1+x)^{\frac{1}{x}}.

b) Với y=(1+x)1xy = (1+x)^{\frac{1}{x}}, tính ln⁡y\ln y và tìm giới hạn của lim⁡x→0ln⁡y\lim\limits_{x \to 0}\ln y.

c) Đặt t=ex−1t = e^x - 1. Tính xx theo tt và tìm giới hạn lim⁡x→0ex−1x\lim\limits_{x \to 0}\dfrac{e^x - 1}{x}.

Lời giải

a) Tính lim⁡x→0(1+x)1x\lim\limits_{x \to 0}(1+x)^{\frac{1}{x}} bằng phép đổi biến t=1xt = \dfrac{1}{x}.

Đặt t=1xt = \dfrac{1}{x}, suy ra x=1tx = \dfrac{1}{t}.

Khi x→0x \to 0 (với x>0x > 0) thì t=1x→+∞t = \dfrac{1}{x} \to +\infty. Khi đó:
(1+x)1x=(1+1t)t.(1+x)^{\frac{1}{x}} = \left(1 + \dfrac{1}{t}\right)^{t}.

Theo giới hạn cơ bản đã biết:
lim⁡t→+∞(1+1t)t=e.\lim_{t \to +\infty}\left(1 + \dfrac{1}{t}\right)^{t} = e.

Vậy lim⁡x→0(1+x)1x=e\lim\limits_{x \to 0}(1+x)^{\frac{1}{x}} = e.

b) Với y=(1+x)1xy = (1+x)^{\frac{1}{x}}, tính ln⁡y\ln y và tìm lim⁡x→0ln⁡y\lim\limits_{x \to 0}\ln y.

Lấy lôgarit tự nhiên hai vế:
ln⁡y=ln⁡[(1+x)1x]=1xln⁡(1+x)=ln⁡(1+x)x.\ln y = \ln\left[(1+x)^{\frac{1}{x}}\right] = \dfrac{1}{x}\ln(1+x) = \dfrac{\ln(1+x)}{x}.

Vì hàm ln⁡\ln liên tục nên:
lim⁡x→0ln⁡y=ln⁡ ⁣(lim⁡x→0y)=ln⁡e=1.\lim_{x \to 0}\ln y = \ln\!\left(\lim_{x \to 0} y\right) = \ln e = 1.

Như vậy ta cũng thu được giới hạn cơ bản:
lim⁡x→0ln⁡(1+x)x=1.\lim_{x \to 0}\dfrac{\ln(1+x)}{x} = 1.

c) Đặt t=ex−1t = e^{x} - 1. Tính xx theo tt và tìm lim⁡x→0ex−1x\lim\limits_{x \to 0}\dfrac{e^{x} - 1}{x}.

Từ t=ex−1t = e^{x} - 1 suy ra ex=1+te^{x} = 1 + t, do đó:
x=ln⁡(1+t).x = \ln(1 + t).

Khi x→0x \to 0 thì t=ex−1→0t = e^{x} - 1 \to 0. Khi đó:
ex−1x=tln⁡(1+t)=1ln⁡(1+t)t.\dfrac{e^{x} - 1}{x} = \dfrac{t}{\ln(1+t)} = \dfrac{1}{\dfrac{\ln(1+t)}{t}}.

Theo kết quả câu b), lim⁡t→0ln⁡(1+t)t=1\lim\limits_{t \to 0}\dfrac{\ln(1+t)}{t} = 1, nên:
lim⁡x→0ex−1x=11=1.\lim_{x \to 0}\dfrac{e^{x} - 1}{x} = \dfrac{1}{1} = 1.

Vậy lim⁡x→0ex−1x=1\lim\limits_{x \to 0}\dfrac{e^{x} - 1}{x} = 1.

Đáp số

eeln⁡y=ln⁡(1+x)x\ln y = \dfrac{\ln(1+x)}{x}; lim⁡x→0ln⁡y=1\lim\limits_{x\to 0}\ln y = 1x=ln⁡(1+t)x = \ln(1+t); giới hạn bằng 11

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.