Giải Bài 1.46 trang 44 SGK Toán 12
Đề bài
Một đường dây điện được nối từ một nhà máy điện ở đến một hòn đảo ở như Hình 1.40. Khoảng cách từ đến là 4 km. Bờ biển chạy thẳng từ đến với khoảng cách là 10 km. Tổng chi phí lắp đặt cho 1 km dây điện trên biển là 50 triệu đồng, còn trên đất liền là 30 triệu đồng. Xác định vị trí điểm trên đoạn (điểm nối dây từ đất liền ra đảo) để tổng chi phí lắp đặt là nhỏ nhất.
Hình 1.40: Tam giác vuông vuông tại . ở góc trái dưới, ở phải dưới (đoạn nằm ngang là bờ biển dài 10 km), ở trên (đoạn thẳng đứng dài 4 km). Điểm nằm trên đoạn (giữa và ). Dây điện đi từ dọc bờ biển đến (trên đất liền), rồi từ nối thẳng ra đảo (trên biển).
Lời giải
Thiết lập hàm chi phí
Gọi (km) là khoảng cách từ chân đường thẳng góc đến điểm nối , với điều kiện .
- Đoạn dây trên đất liền là (km).
- Tam giác vuông tại nên đoạn dây trên biển (từ ra đảo ) là:
Tổng chi phí lắp đặt (đơn vị: triệu đồng) là:
Tìm giá trị nhỏ nhất bằng đạo hàm
Ta có:
Cho :
Vì , bình phương hai vế:
So sánh giá trị
Ta tính giá trị của tại điểm dừng và tại hai đầu mút :
Giá trị nhỏ nhất của trên đoạn là (triệu đồng), đạt được khi .
Kết luận
Điểm phải nằm cách một khoảng km (tức cách một khoảng km) thì tổng chi phí lắp đặt là nhỏ nhất, bằng triệu đồng.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.