Sách giáo khoa Toán 9 Tập hai

Giải Bài 7.29 trang 56 SGK Toán 9

Bài tập cuối chương VII   Đã kiểm chéo

Đề bài

Qua đợt khám mắt, lớp 9A có 20 học sinh bị cận thị trong đó có 10 học sinh cận thị nhẹ, 8 học sinh cận thị vừa và 2 học sinh cận thị nặng. Biết rằng cận thị có số đo từ 0,25 đến dưới 3,25 dioptre là cận thị nhẹ; từ 3,25 đến dưới 6,25 dioptre là cận thị vừa; từ 6,25 đến dưới 10,25 dioptre là cận thị nặng.

a) Lập bảng tần số và bảng tần số tương đối ghép nhóm theo độ cận thị của các học sinh này.

b) Vẽ biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng đoạn thẳng cho bảng tần số tương đối ghép nhóm thu được ở câu a.

Lời giải

## a) Bảng tần số và bảng tần số tương đối ghép nhóm

Các số liệu được chia thành ba nhóm theo độ cận thị (dioptre):

- Cận thị nhẹ: $[0,25;\ 3,25)$ có $10$ học sinh.
- Cận thị vừa: $[3,25;\ 6,25)$ có $8$ học sinh.
- Cận thị nặng: $[6,25;\ 10,25)$ có $2$ học sinh.

Tổng số học sinh: $n = 10 + 8 + 2 = 20$.

Tần số tương đối của mỗi nhóm được tính theo công thức $f_i = \dfrac{m_i}{n}\cdot 100\%$:

- Nhóm $[0,25;\ 3,25)$: $f_1 = \dfrac{10}{20}\cdot 100\% = 50\%$.
- Nhóm $[3,25;\ 6,25)$: $f_2 = \dfrac{8}{20}\cdot 100\% = 40\%$.
- Nhóm $[6,25;\ 10,25)$: $f_3 = \dfrac{2}{20}\cdot 100\% = 10\%$.

Kiểm tra: $50\% + 40\% + 10\% = 100\%$ (đúng).

Bảng tần số và tần số tương đối ghép nhóm:

| Độ cận thị (dioptre) | $[0,25;\ 3,25)$ | $[3,25;\ 6,25)$ | $[6,25;\ 10,25)$ | Tổng |
|---|---|---|---|---|
| Tần số ($m_i$) | $10$ | $8$ | $2$ | $20$ |
| Tần số tương đối ($f_i$) | $50\%$ | $40\%$ | $10\%$ | $100\%$ |

##

b) Vẽ biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng đoạn thẳng

Ta dùng giá trị đại diện của mỗi nhóm (là trung điểm của nhóm) làm hoành độ:

- Nhóm $[0,25;\ 3,25)$: giá trị đại diện $\dfrac{0,25+3,25}{2} = 1,75$.
- Nhóm $[3,25;\ 6,25)$: giá trị đại diện $\dfrac{3,25+6,25}{2} = 4,75$.
- Nhóm $[6,25;\ 10,25)$: giá trị đại diện $\dfrac{6,25+10,25}{2} = 8,25$.

Xác định trên mặt phẳng tọa độ các điểm có hoành độ là giá trị đại diện và tung độ là tần số tương đối tương ứng:

$$A(1,75;\ 50),\quad B(4,75;\ 40),\quad C(8,25;\ 10).$$

Nối lần lượt các điểm $A$, $B$, $C$ bằng các đoạn thẳng ta được biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng đoạn thẳng (đường gấp khúc $A\!-\!B\!-\!C$):

- Trục hoành: độ cận thị (dioptre), ghi các giá trị đại diện $1,75;\ 4,75;\ 8,25$.
- Trục tung: tần số tương đối (%), từ $0$ đến $50$.
- Ba điểm $A(1,75; 50)$, $B(4,75; 40)$, $C(8,25; 10)$ được nối bằng hai đoạn thẳng $AB$ và $BC$, cho thấy tần số tương đối giảm dần khi độ cận thị tăng.

Đáp số

Tần số: 10; 8; 2. Tần số tương đối: 50%; 40%; 10%Đường gấp khúc nối ba điểm A(1,75; 50), B(4,75; 40), C(8,25; 10)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.