Giải Bài 2 trang 13 SGK Vật lí 11
Đề bài
Cho hai con lắc đơn dao động điều hoà. Biết phương trình dao động của con lắc thứ nhất là (cm). Con lắc thứ hai có cùng biên độ và tần số nhưng lệch về thời gian so với con lắc thứ nhất một phần tư chu kì. Viết phương trình dao động của con lắc thứ hai.
Lời giải
Phân tích đề bài
Con lắc thứ nhất dao động điều hoà với phương trình:
Suy ra:
- Biên độ: cm
- Tần số góc: rad/s
- Pha ban đầu:
- Chu kì: s
Con lắc thứ hai
Con lắc thứ hai có *cùng biên độ* và *cùng tần số* nên vẫn có cm và rad/s. Nó chỉ *lệch về thời gian* so với con lắc thứ nhất một khoảng .
Độ lệch thời gian ứng với độ lệch pha:
Vì đề không nói rõ con lắc thứ hai *sớm pha* hay *trễ pha* nên có hai trường hợp:
a) Con lắc thứ hai dao động trễ (chậm) hơn con lắc thứ nhất một phần tư chu kì
Trễ pha nghĩa là pha giảm đi :
b) Con lắc thứ hai dao động sớm (nhanh) hơn con lắc thứ nhất một phần tư chu kì
Sớm pha nghĩa là pha tăng thêm :
Kiểm tra lại: Với rad/s thì s, một phần tư chu kì là tương ứng đúng độ lệch pha . Hai phương trình trên đều giữ nguyên cm và rad/s, chỉ khác pha ban đầu, phù hợp với yêu cầu "cùng biên độ và tần số".
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.