Giải Câu hỏi 1 trang 46 SGK Vật lí 11
Đề bài
Giải thích tại sao mỗi khi hàn điện người thợ hàn cần che mặt bằng mặt nạ (Hình 11.5).
Hình chụp một người thợ đang hàn điện, đeo mặt nạ che kín mặt; từ mối hàn phát ra ánh sáng xanh trắng rất chói kèm nhiều tia lửa bắn ra xung quanh.
Lời giải
Giải thích:
Khi hàn điện, ở mối hàn xuất hiện hồ quang điện có nhiệt độ rất cao. Vật bị nung nóng đến nhiệt độ cao này không chỉ phát ra ánh sáng nhìn thấy rất chói (ánh sáng xanh trắng) mà còn phát ra mạnh các bức xạ điện từ không nhìn thấy, đặc biệt là tia tử ngoại (tia cực tím, UV) và một phần tia hồng ngoại (IR).
- Tia tử ngoại có năng lượng lớn, tác dụng mạnh lên mắt và da: chiếu trực tiếp lâu sẽ làm bỏng giác mạc, viêm kết mạc (đau, cộm, chảy nước mắt), về lâu dài gây hại cho mắt và làm bỏng, rám da.
- Tia hồng ngoại mang nhiệt lớn, cùng với ánh sáng nhìn thấy quá chói cũng gây chói lóa và tổn thương mắt.
Mặt nạ hàn (có kính lọc sẫm màu) có tác dụng chặn và hấp thụ bớt các tia tử ngoại, hồng ngoại và làm giảm cường độ ánh sáng chói, đồng thời che chắn các tia lửa, xỉ hàn bắn ra. Nhờ đó bảo vệ được mắt và da mặt của người thợ.
Kết luận: Người thợ hàn phải che mặt bằng mặt nạ để bảo vệ mắt và da khỏi tác hại của tia tử ngoại, tia hồng ngoại và ánh sáng quá chói do hồ quang điện phát ra, cũng như tránh tia lửa bắn vào mặt.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.