Một bộ óc lạ lùng
và một tâm hồn đáng quý.
Năm 1952 hay 1953, đại sứ Ấn Độ ở Hoa Kỹ là
Mehta, lại thăm Einstein đề thay mặt chính phủ Ấn mời
Einstein qua Ấn dự một hội nghị khoa học. Einstein vừa.
già vừa yếu, từ chối rồi nói thêm : Mộc
— Tôi thực àn hận vì tôi rất quí mến dân tộc Ấn
Độ và thủ tưởng Nehru.
Khi Mehta nói về các vĩ nhân hiện ủ\í. so sánh.
Einstein với Gandhi, Unslein nhỏ nhẹ bảo: -
— Ông q, xin ông mmg so sánh tôi với 'Gandh
Gandhi đã giúp cho nhân loại được biết bao. e:ọa tôi, tô
đã làm được gì đâu 9 Tìm ra được vài MuỀẵễv* C
học, cái đó có m là phi mường
Nhưng hầu khắp thế giới đều cho Einsiein và Gandhbi
là những vĩ nhân làm#vẻ vang nhất cho nhân loại ở thế
kỷ XX này.
Chúng ta phục nhất bộ óc lạ lùng của Ei:slein đã
tìm ra được điểm cốt yếu trong cái trật tự thâm áo của
vũ trụ () ! mà chúng ta cũng phục cái tâm của ông nữa;
lý tưởng nhân bản tự do, hòa bình, hợp tác quốc tế mà
Ông bênh vực, làm cho một nhà báo đã bảo : đức độ của
Ông cỏn rực rỡ hơn thiên lài của ông.
Hầu hết các nhà bác học chân chính đều có một
,cá tính cao đẹp, nhưng tôi chưa thấy ai bằng Einstein.
Chắc nhiều độc giÁ đã thấy chân dung ông. Rất dễ
nbận, chỉ coi một lần là nhớ: mớ tóc bạc phơ, bù xù
như bởm sư tử, vầng trán rộng, cao, nét mặt cân đối,
cặp mắt tỉnh anh, lúc nào cũng như mơ mộng, suy tư ;
nhất là cái về phúc hậu, hiền từ, rất dễ thương của ông
tỏa ra một cách hồn nhiên, không có chút ì là cố ý làm
_ vui lòng người khác, mà đối với ai thì cũng vậy, không
phân biệt gì cả. Tâm hồn ông lúc nào cũng quân bình,
vui vẻ, :
Nhưng lạ lùng thay: mặc dầu rất nhã nhặn, ân cần
'mmọi người—trừ với những kẻ tàn bạo, tự cao tự đại —
lÔng rất ngại giao du quá thân mật với người khác, thành
thử có vẻ như cô độc trong đám đồng nghiệp, bạn bè,
U, ngay cả trong gia đình ông nữa. Chính Ông đã
ết Ông như vầy : à
NGUYỄN HIẾN LÊ
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.