Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Bài 4.21 trang 49 SBT Toán 9

Bài 3. Giải bài toán bằng cách lập hệ phương trình

Đề bài

Cho tam giác ABCABC có BC=11BC = 11 cm, ABC^=38∘\widehat{ABC} = 38^\circ, ACB^=30∘\widehat{ACB} = 30^\circ. Gọi HH là chân của đường vuông góc kẻ từ AA đến BCBC. Hãy tính AHAH.

Lời giải

Phân tích. Vì ABC^=38∘\widehat{ABC}=38^\circ và ACB^=30∘\widehat{ACB}=30^\circ đều là góc nhọn nên chân đường cao HH nằm giữa BB và CC, do đó BH+HC=BC=11BH+HC=BC=11 (cm).

Đặt ẩn và lập hệ. Gọi BH=xBH=x (cm), HC=yHC=y (cm) với x>0, y>0x>0,\ y>0.

Vì AH⊥BCAH\perp BC nên tam giác ABHABH vuông tại HH, suy ra
AH=BH⋅tan⁡ABH^=xtan⁡38∘.AH=BH\cdot\tan\widehat{ABH}=x\tan 38^\circ.
Tam giác ACHACH vuông tại HH, suy ra
AH=HC⋅tan⁡ACH^=ytan⁡30∘.AH=HC\cdot\tan\widehat{ACH}=y\tan 30^\circ.

Ta có hệ phương trình (ẩn x, yx,\ y):
{x+y=11xtan⁡38∘=ytan⁡30∘\begin{cases} x+y=11 \\ x\tan 38^\circ=y\tan 30^\circ \end{cases}

Giải hệ. Từ phương trình thứ hai: y=tan⁡38∘tan⁡30∘ xy=\dfrac{\tan 38^\circ}{\tan 30^\circ}\,x. Thay vào phương trình thứ nhất:
x+tan⁡38∘tan⁡30∘ x=11 ⇒ x(1+tan⁡38∘tan⁡30∘)=11.x+\dfrac{\tan 38^\circ}{\tan 30^\circ}\,x=11 \ \Rightarrow\ x\left(1+\dfrac{\tan 38^\circ}{\tan 30^\circ}\right)=11.
Với tan⁡38∘≈0,7813\tan 38^\circ\approx 0{,}7813 và tan⁡30∘≈0,5774\tan 30^\circ\approx 0{,}5774 thì tan⁡38∘tan⁡30∘≈1,3532\dfrac{\tan 38^\circ}{\tan 30^\circ}\approx 1{,}3532, nên
x=111+1,3532≈4,674 (cm).x=\dfrac{11}{1+1{,}3532}\approx 4{,}674\ (\text{cm}).

Tính AHAH.
AH=xtan⁡38∘≈4,674⋅0,7813≈3,65 (cm).AH=x\tan 38^\circ\approx 4{,}674\cdot 0{,}7813\approx 3{,}65\ (\text{cm}).

Kiểm tra lại. Khi đó y=11−x≈6,326y=11-x\approx 6{,}326 cm và ytan⁡30∘≈6,326⋅0,5774≈3,65y\tan 30^\circ\approx 6{,}326\cdot 0{,}5774\approx 3{,}65 cm, trùng với giá trị AHAH tính ở trên nên kết quả phù hợp.

Kết luận. AH≈3,65AH\approx 3{,}65 cm.

Đáp số

AH ≈ 3,65 cm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.