Sách bài tập Vật lí 10

Giải Bài 12.9 trang 20 SBT Vật lí 10

Bài 12. Chuyển động ném

Đề bài

Hai vật được đồng thời ném từ mặt đất lên với vận tốc ban đầu như Hình 12.2. Nếu bỏ qua sức cản của không khí thì câu nào sau đây không đúng?
A. Hai vật chạm đất cùng một lúc.
B. Hai vật cùng có tầm bay xa.
C. Vật 2 có tầm bay xa lớn hơn.
D. Hai vật có cùng tầm bay cao.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 20 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình vẽ hai vectơ vận tốc ban đầu v⃗01\vec{v}_{01} và v⃗02\vec{v}_{02} cùng xuất phát từ gốc O trên mặt đất. Cả hai vectơ có đầu mút nằm trên cùng một đường nằm ngang nét đứt (cùng độ cao), nghĩa là thành phần vận tốc theo phương thẳng đứng của hai vật bằng nhau. Vectơ v⃗01\vec{v}_{01} dốc hơn (góc ném lớn hơn, độ lớn nhỏ hơn), vectơ v⃗02\vec{v}_{02} thoải hơn (góc ném nhỏ hơn, độ lớn lớn hơn nên thành phần ngang lớn hơn).

Lời giải

Chọn hệ trục với Ox nằm ngang, Oy thẳng đứng hướng lên. Chuyển động ném xiên được phân tích thành:

- Theo phương ngang: chuyển động thẳng đều với vận tốc v0xv_{0x}.
- Theo phương thẳng đứng: chuyển động biến đổi đều (như ném thẳng lên) với vận tốc đầu v0yv_{0y} và gia tốc −g-g.

Nhận xét từ hình vẽ: Đầu mút của hai vectơ v⃗01\vec{v}_{01} và v⃗02\vec{v}_{02} nằm trên cùng một đường nằm ngang, nên hai vật có cùng thành phần vận tốc thẳng đứng:
v01y=v02y=v0y.v_{01y} = v_{02y} = v_{0y}.
Vật 2 thoải hơn (độ lớn lớn hơn) nên có thành phần ngang lớn hơn: v02x>v01xv_{02x} > v_{01x}.

a) Thời điểm chạm đất (ý A):
Thời gian bay chỉ phụ thuộc thành phần thẳng đứng. Khi vật trở lại mặt đất:
t=2v0yg.t = \dfrac{2v_{0y}}{g}.
Hai vật cùng v0yv_{0y} nên cùng thời gian bay ⇒\Rightarrow chạm đất cùng một lúc (A đúng).

b) Tầm bay cao (ý D):
H=v0y22g.H = \dfrac{v_{0y}^{2}}{2g}.
Hai vật cùng v0yv_{0y} nên có cùng tầm bay cao (D đúng).

c) Tầm bay xa (ý B và C):
L=v0x⋅t=v0x⋅2v0yg.L = v_{0x}\cdot t = v_{0x}\cdot\dfrac{2v_{0y}}{g}.
Hai vật có cùng tt nhưng v02x>v01xv_{02x} > v_{01x} nên:
L2>L1.L_2 > L_1.
Vậy vật 2 có tầm bay xa lớn hơn (C đúng), và hai vật KHÔNG có cùng tầm bay xa (B sai).

Kết luận: Câu không đúng là B.

Đáp số

Đáp án B

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.