Sách giáo khoa Công nghệ 12

Giải Vận dụng trang 127 SGK Công nghệ 12

Bài về phòng, trị bệnh thuỷ sản   Gợi ý trả lời

Đề bài

Quan sát hoạt động nuôi các loài thuỷ sản ở địa phương, đề xuất một số biện pháp phòng, trị bệnh hiệu quả, an toàn cho con người và thân thiện với môi trường.

Gợi ý trả lời

Đề bài (Vận dụng – trang 128): Quan sát hoạt động nuôi các loài thuỷ sản ở địa phương, đề xuất một số biện pháp phòng, trị bệnh hiệu quả, an toàn cho con người và thân thiện với môi trường.

Đây là câu hỏi vận dụng mở, cần liên hệ thực tế nuôi thuỷ sản ở địa phương (ví dụ nuôi cá nước ngọt như cá rô phi, cá trắm, cá chép trong ao, hoặc nuôi tôm). Dựa theo nguyên tắc "phòng bệnh là chính, chữa bệnh khi cần thiết" và yêu cầu an toàn – thân thiện môi trường trong SGK, có thể trình bày như sau:

a) Nhóm biện pháp phòng bệnh (quan trọng nhất)

- Cải tạo, vệ sinh môi trường nuôi: tháo cạn, nạo vét bùn đáy ao, bón vôi khử trùng và phơi đáy ao trước mỗi vụ; định kì thay nước, kiểm soát các yếu tố môi trường (nhiệt độ, pH, oxygen hoà tan, độ trong).
- Chọn và thả giống tốt: mua con giống khoẻ, đồng đều, có nguồn gốc rõ ràng, đã được kiểm dịch; tắm cho giống bằng nước muối loãng trước khi thả; thả đúng mật độ, đúng mùa vụ.
- Chăm sóc, nuôi dưỡng hợp lí: cho ăn thức ăn đủ chất, đủ lượng theo "4 định" (định chất lượng, định số lượng, định thời gian, định vị trí); không cho ăn thừa gây ô nhiễm nước; tăng sức đề kháng bằng cách bổ sung vitamin C, khoáng chất.

b) Nhóm biện pháp trị bệnh an toàn, thân thiện môi trường

- Phát hiện bệnh sớm: thường xuyên quan sát hoạt động bơi lội, bắt mồi, màu sắc, biểu hiện bất thường của thuỷ sản để xử lí kịp thời; cách li, loại bỏ cá bệnh, cá chết đúng cách (chôn có rắc vôi) để tránh lây lan.
- Ưu tiên biện pháp sinh học, thảo dược: dùng chế phẩm sinh học (men vi sinh) xử lí nước, dùng tỏi, lá xoan… trộn vào thức ăn để phòng và trị một số bệnh thay cho hoá chất mạnh.
- Dùng thuốc, hoá chất đúng quy định: chỉ dùng thuốc, kháng sinh trong danh mục được phép, đúng liều, đúng thời gian; tuyệt đối không dùng kháng sinh cấm và phải bảo đảm đủ thời gian ngừng thuốc trước khi thu hoạch để an toàn cho người tiêu dùng.

c) Bảo đảm an toàn cho con người và môi trường

- Người lao động dùng bảo hộ (găng tay, khẩu trang) khi tiếp xúc hoá chất, thuốc.
- Không xả nước ao bệnh, bao bì hoá chất trực tiếp ra nguồn nước chung; xử lí nước thải, bùn thải trước khi thải ra môi trường.
- Ghi chép nhật kí nuôi (giống, thức ăn, thuốc đã dùng) để truy xuất nguồn gốc, bảo đảm sản phẩm an toàn vệ sinh thực phẩm.

Kết luận: Kết hợp đồng bộ các biện pháp trên, trong đó lấy phòng bệnh làm chính, ưu tiên biện pháp sinh học – thảo dược và sử dụng thuốc đúng quy định, vừa giúp phòng, trị bệnh thuỷ sản hiệu quả, vừa an toàn cho con người và thân thiện với môi trường.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.