Giải Hoạt động trang 58 SGK Hoá học 10
Đề bài
Lắp ráp mô hình một số phân tử
Chuẩn bị: Bộ lắp ráp mô hình các phân tử CH, CH, CH, CHOH, CHCOOH.
Tiến hành:
– Chọn hình cầu có màu sắc khác nhau đại diện cho nguyên tử C, O, H.
– Lắp các hình cầu và que nối theo mẫu (Hình 12.8).
Quan sát mô hình và cho biết số liên kết đơn, liên kết đôi, liên kết ba trong mỗi phân tử.
Hình 12.8 là ảnh chụp các mô hình phân tử dạng que - hình cầu (cầu đen: nguyên tử C, cầu đỏ: nguyên tử O, cầu trắng: nguyên tử H), gồm 5 phân tử: Methane (CH) - một nguyên tử C ở giữa nối với 4 nguyên tử H bằng 4 que nối đơn (hình tứ diện); Ethene (CH) - hai nguyên tử C nối nhau bằng liên kết đôi (hai que nối cong), mỗi C còn nối với 2 nguyên tử H; Ethyne (CH) - hai nguyên tử C nối nhau bằng liên kết ba (ba que nối cong), mỗi C nối với 1 nguyên tử H, phân tử thẳng; Ethanol (CHOH) - gồm hai nguyên tử C, một nguyên tử O và các nguyên tử H, các liên kết đều là liên kết đơn, nhóm C–O–H; Ethanoic acid (CHCOOH) - gồm hai nguyên tử C, hai nguyên tử O và các nguyên tử H, trong đó một C nối đôi với một O (nhóm C=O) và nối đơn với O của nhóm O–H, các liên kết còn lại là liên kết đơn.
Lời giải
Quan sát mô hình (Hình 12.8) và đếm các loại liên kết (mỗi que nối là một liên kết; hai que nối cong là liên kết đôi, ba que nối cong là liên kết ba) trong từng phân tử:
a) Methane (CH)
Nguyên tử C ở tâm nối với 4 nguyên tử H bằng 4 liên kết đơn C–H.
- Liên kết đơn: 4 (gồm 4 liên kết C–H)
- Liên kết đôi: 0
- Liên kết ba: 0
b) Ethene (CH)
Hai nguyên tử C nối với nhau bằng 1 liên kết đôi C=C; mỗi C còn nối với 2 H bằng liên kết đơn (4 liên kết C–H).
- Liên kết đơn: 4 (gồm 4 liên kết C–H)
- Liên kết đôi: 1 (liên kết C=C)
- Liên kết ba: 0
c) Ethyne (CH)
Hai nguyên tử C nối với nhau bằng 1 liên kết ba C≡C; mỗi C nối với 1 H bằng liên kết đơn (2 liên kết C–H).
- Liên kết đơn: 2 (gồm 2 liên kết C–H)
- Liên kết đôi: 0
- Liên kết ba: 1 (liên kết C≡C)
d) Ethanol (CHOH)
Công thức cấu tạo: CH–CH–O–H. Tất cả các liên kết đều là liên kết đơn gồm: 1 liên kết C–C, 5 liên kết C–H, 1 liên kết C–O và 1 liên kết O–H → tổng 8 liên kết đơn.
- Liên kết đơn: 8 (1 C–C + 5 C–H + 1 C–O + 1 O–H)
- Liên kết đôi: 0
- Liên kết ba: 0
e) Ethanoic acid (CHCOOH)
Công thức cấu tạo: CH–C(=O)–O–H. Nguyên tử C của nhóm chức nối đôi với 1 nguyên tử O (liên kết C=O) và nối đơn với O của nhóm O–H. Các liên kết đơn gồm: 3 liên kết C–H, 1 liên kết C–C, 1 liên kết C–O và 1 liên kết O–H → tổng 6 liên kết đơn; ngoài ra có 1 liên kết đôi C=O.
- Liên kết đơn: 6 (3 C–H + 1 C–C + 1 C–O + 1 O–H)
- Liên kết đôi: 1 (liên kết C=O)
- Liên kết ba: 0
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.