Giải Câu hỏi trang 110 SGK Ngữ văn 11
Đề bài
Theo dõi diễn biến câu chuyện.
(văn bản: Thuyền và biển – Xuân Quỳnh)
Gợi ý trả lời
Theo dõi diễn biến câu chuyện trong bài thơ *Thuyền và biển* (Xuân Quỳnh)
Câu chuyện về *thuyền* và *biển* được nhân vật trữ tình "em" kể lại cho "anh" nghe, diễn biến theo trình tự một chuyện tình, qua các chặng sau:
a) Mở đầu – lời dẫn vào câu chuyện: "Em sẽ kể anh nghe / Chuyện con thuyền và biển". Lời kể nhẹ nhàng, thủ thỉ, mượn chuyện thuyền và biển để nói chuyện tình yêu đôi lứa.
b) Thuyền và biển đến với nhau, bắt đầu gắn bó: "Từ ngày nào chẳng biết / Thuyền nghe lời biển khơi". Tình yêu nảy nở tự nhiên, không rõ tự bao giờ; thuyền ra khơi, nghe theo tiếng gọi của biển – hai đối tượng tìm đến và thuộc về nhau.
c) Sự gắn bó, thấu hiểu và những cung bậc của tình yêu: Biển và thuyền hiểu nhau, cùng chia sẻ mọi trạng thái: khi "sóng êm", lúc "ào ạt xô thuyền" – tương ứng với những lúc dịu dàng và những khi giận hờn, sóng gió của tình yêu ("Những đêm trăng hiền từ / Biển như cô gái nhỏ"; "Cũng có khi vô cớ / Biển ào ạt xô thuyền"). Qua đó thể hiện quy luật muôn thuở: yêu nhau thì luôn nhớ mong, gần gũi mà vẫn khát khao được gần hơn ("Chỉ có thuyền mới hiểu / Biển mênh mông nhường nào / Chỉ có biển mới biết / Thuyền đi đâu, về đâu").
d) Cao trào và kết – nỗi khắc khoải khi phải xa cách: Câu chuyện khép lại bằng giả định chia lìa: "Nếu từ giã thuyền rồi / Biển chỉ còn sóng gió" và "Nếu phải cách xa anh / Em chỉ còn bão tố". Sự xa cách khiến biển mất đi ý nghĩa, chỉ còn trơ sóng gió; từ chuyện thuyền – biển, nhân vật trữ tình bộc lộ trực tiếp tình cảm của mình: không thể sống thiếu tình yêu, xa anh thì lòng em chỉ còn giông bão.
→ Nhận xét: Diễn biến câu chuyện đi từ *gặp gỡ → gắn bó, thấu hiểu → những sóng gió, nhớ mong → nỗi khắc khoải khi chia xa*, mượn hình tượng thuyền và biển để diễn tả trọn vẹn một tình yêu nồng nàn, mãnh liệt và đầy khắc khoải của người phụ nữ.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.