Sách giáo khoa Ngữ văn 11 Tập một

Giải Câu hỏi trang 57 SGK Ngữ văn 11

Nhớ đồng (Tố Hữu)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Đối tượng được gọi là "hồn thân" ở đây gồm những ai?
(văn bản: Nhớ đồng – Tố Hữu)

Gợi ý trả lời

Vị trí câu thơ: Hai chữ "hồn thân" nằm trong khổ thơ:

> *Đâu những hồn thân tự thuở xưa
> Những hồn quen dãi gió dầm mưa
> Những hồn chất phác hiền như đất
> Khoai sắn tình quê rất thiệt thà!*

a) "Hồn thân" là ai?

- "Hồn thân" là những con người thân thuộc, gần gũi, gắn bó với nhà thơ "tự thuở xưa" — tức từ thời còn tự do, còn sống giữa làng quê, đồng ruộng.
- Qua các câu thơ nối tiếp ("quen dãi gió dầm mưa", "chất phác hiền như đất", "khoai sắn tình quê rất thiệt thà"), có thể xác định đó chính là những người nông dân, người lao động nghèo nơi thôn quê: lam lũ, dãi dầu mưa nắng, hiền lành, chất phác, mộc mạc và thật thà.

b) Vì sao gọi là "hồn thân"?

- Đây là những người ruột thịt, thân thiết trong kí ức, gắn với tuổi thơ và quê hương của tác giả; họ hiện lên trong nỗi nhớ của người tù cách mạng như một phần máu thịt của mình.
- Cách gọi "hồn thân" vừa thể hiện tình cảm yêu thương, trân trọng, vừa cho thấy sự gắn bó sâu nặng của Tố Hữu với những người dân quê bình dị — những con người mà nhà thơ khao khát được trở về, được sống cùng.

→ Như vậy, "hồn thân" chính là hình ảnh những người nông dân, người lao động nghèo chốn quê hương thân thuộc trong nỗi nhớ da diết của nhà thơ.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.