Sách giáo khoa Ngữ văn 9 Tập hai

Giải Câu 1 trang 136 SGK Ngữ văn 9

Ôn tập học kì II   Gợi ý trả lời

Đề bài

Trả lời câu hỏi

Đối tượng mà văn bản nghị luận hướng tới là những người hoặc tổ chức nào?
Người trình bày đã dùng những yếu tố nào để nêu thông tin khách quan, bày tỏ ý kiến và tác động tới đối tượng cần thuyết phục?

Gợi ý trả lời

a) Đối tượng mà văn bản nghị luận hướng tới:

Đối tượng (người đọc / người nghe) mà một văn bản nghị luận hướng tới là những cá nhân, nhóm người hoặc tổ chức mà người viết muốn thuyết phục về vấn đề đang bàn. Cụ thể, đó có thể là:

- Những người cùng quan tâm đến vấn đề được nêu, hoặc chịu ảnh hưởng trực tiếp từ vấn đề đó.
- Những người, cơ quan, tổ chức có trách nhiệm hoặc có khả năng đưa ra quyết định, hành động để giải quyết vấn đề (ví dụ: cộng đồng xã hội, học sinh, phụ huynh, nhà trường, các cơ quan quản lí, các tổ chức xã hội…).
- Nói chung, đó là đối tượng cần được thuyết phục đồng tình với ý kiến của người viết và từ đó thay đổi nhận thức, thái độ hoặc hành động.

Muốn xác định đúng đối tượng, cần căn cứ vào nội dung vấn đề và mục đích nghị luận của văn bản.

b) Những yếu tố người trình bày đã dùng:

Để vừa nêu thông tin khách quan, vừa bày tỏ ý kiến, vừa tác động tới đối tượng cần thuyết phục, người trình bày thường kết hợp các yếu tố sau:

- Để nêu thông tin khách quan: dùng bằng chứng xác thực như số liệu, sự kiện, dẫn chứng thực tế, ý kiến của chuyên gia, các thông tin có nguồn gốc rõ ràng, đáng tin cậy. Đây là phần mang tính sự thật, khách quan, không phụ thuộc vào cảm xúc cá nhân.
- Để bày tỏ ý kiến: nêu rõ luận điểm (quan điểm, thái độ, cách đánh giá chủ quan của người viết về vấn đề) và dùng lí lẽ để giải thích, phân tích, làm sáng tỏ cho luận điểm đó.
- Để tác động tới đối tượng cần thuyết phục: sử dụng cách lập luận chặt chẽ, mạch lạc (lí lẽ gắn với bằng chứng); kết hợp yếu tố biểu cảm (ngôn ngữ giàu cảm xúc, câu hỏi tu từ, lời kêu gọi, lời khẳng định…) để khơi gợi sự đồng cảm, tạo niềm tin và thúc đẩy người đọc / người nghe thay đổi nhận thức và hành động.

→ Như vậy, sức thuyết phục của văn bản nghị luận đến từ sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ, bằng chứng (thông tin khách quan) với ý kiến chủ quan và yếu tố biểu cảm của người viết.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.