Sách giáo khoa Toán 9 Tập hai

Giải Thực hành 2 trang 124 SGK Toán 9

Vẽ biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm bằng phần mềm   Đã kiểm

Đề bài

Thời gian chờ của bệnh nhân tại một phòng khám bệnh được cho trong bảng sau:

| Thời gian (phút) | [0; 10) | [10; 20) | [20; 30) | [30; 40) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Tần số tương đối | 50% | 10% | 24% | 16% |

Sử dụng bảng tính Excel, vẽ biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng cột và dạng đoạn thẳng cho bảng thống kê trên.

Lời giải

Kiểm tra dữ liệu: Tổng các tần số tương đối 50%+10%+24%+16%=100%50\% + 10\% + 24\% + 16\% = 100\% ✓, nên bảng thống kê hợp lệ.

## a) Biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng cột

Bước 1 – Nhập dữ liệu vào trang tính Excel

Tạo bảng hai cột: cột nhóm và cột tần số tương đối.

| Nhóm (phút) | Tần số tương đối (%) |
| --- | --- |
| [0;10)[0;10) | 5050 |
| [10;20)[10;20) | 1010 |
| [20;30)[20;30) | 2424 |
| [30;40)[30;40) | 1616 |

Bước 2 – Chèn biểu đồ cột

- Bôi đen toàn bộ vùng dữ liệu (cả hai cột).
- Chọn thẻ Insert → nhóm Charts → 2-D Column → Clustered Column (biểu đồ cột).

Bước 3 – Hoàn thiện biểu đồ

- Trục hoành OxOx: ghi nhãn bốn nhóm [0;10)[0;10), [10;20)[10;20), [20;30)[20;30), [30;40)[30;40) (đơn vị: phút).
- Trục tung OyOy: ghi "Tần số tương đối (%)", chia thang từ 00 đến 5050.
- Thêm tiêu đề biểu đồ và nhãn số liệu (Data Labels).

Kết quả: biểu đồ gồm bốn cột ứng với bốn nhóm, chiều cao lần lượt là 50%50\%, 10%10\%, 24%24\%, 16%16\%.

##

b) Biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng đoạn thẳng

Bước 1 – Tìm giá trị đại diện (điểm giữa) của mỗi nhóm

Giá trị đại diện của một nhóm bằng trung bình cộng hai đầu mút:

[0;10): 0+102=5[10;20): 10+202=15[0;10):\ \frac{0+10}{2}=5 \qquad [10;20):\ \frac{10+20}{2}=15

[20;30): 20+302=25[30;40): 30+402=35[20;30):\ \frac{20+30}{2}=25 \qquad [30;40):\ \frac{30+40}{2}=35

Bước 2 – Nhập bảng giá trị đại diện vào Excel

| Giá trị đại diện (phút) | Tần số tương đối (%) |
| --- | --- |
| 55 | 5050 |
| 1515 | 1010 |
| 2525 | 2424 |
| 3535 | 1616 |

Bước 3 – Chèn biểu đồ đoạn thẳng

- Chọn vùng dữ liệu trên.
- Chọn thẻ Insert → Charts → Line → Line with Markers (đường có điểm đánh dấu).

Bước 4 – Hoàn thiện biểu đồ

- Trục hoành OxOx: ghi các giá trị đại diện 55, 1515, 2525, 3535 (đơn vị: phút).
- Trục tung OyOy: ghi "Tần số tương đối (%)", chia thang từ 00 đến 5050.
- Thêm tiêu đề biểu đồ và nhãn số liệu.

Kết quả: đường gấp khúc nối bốn điểm (5;50%)(5;50\%), (15;10%)(15;10\%), (25;24%)(25;24\%), (35;16%)(35;16\%) bằng các đoạn thẳng.

Lưu ý: Theo cách vẽ biểu đồ tần số tương đối ghép nhóm dạng đoạn thẳng ở lớp 9, ta chỉ nối các điểm ứng với giá trị đại diện của các nhóm, không thêm hai điểm phụ có tần số 00 ở hai đầu.

Đáp số

a) Biểu đồ cột: bốn cột ứng với các nhóm [0;10), [10;20), [20;30), [30;40) có chiều cao lần lượt là 50%, 10%, 24%, 16%b) Biểu đồ đoạn thẳng: nối bốn điểm (5; 50%), (15; 10%), (25; 24%), (35; 16%) bằng các đoạn thẳng

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.