Giải Câu hỏi trang 65 SGK Vật lí 11
Đề bài
Hai quả cầu tích điện cùng dấu được treo bằng hai sợi dây mảnh không dẫn điện như hình bên. Tại sao chúng không tiếp xúc nhưng vẫn tương tác được với nhau?
Hình vẽ một thanh ngang cố định ở phía trên, từ đó treo hai sợi dây mảnh. Đầu dưới mỗi sợi dây gắn một quả cầu nhỏ tích điện cùng dấu (cùng mang điện âm). Do đẩy nhau, hai quả cầu không chạm vào nhau mà tách xa ra hai bên, làm hai sợi dây xoè nghiêng thành hình chữ V.
Lời giải
Trả lời:
Mỗi quả cầu tích điện không chỉ "mang điện" tại chỗ, mà xung quanh nó luôn tồn tại một dạng vật chất đặc biệt gọi là điện trường. Điện trường do một điện tích gây ra lan toả ra khắp không gian bao quanh nó.
Do đó, tuy hai quả cầu không tiếp xúc với nhau, chúng vẫn tương tác được là vì:
a) Quả cầu thứ nhất tạo ra điện trường trong không gian xung quanh nó. Điện trường này lan tới vị trí đặt quả cầu thứ hai.
b) Quả cầu thứ hai nằm trong điện trường của quả cầu thứ nhất nên bị điện trường đó tác dụng lực điện. Ngược lại, quả cầu thứ hai cũng tạo ra điện trường tác dụng lực lên quả cầu thứ nhất.
c) Vì hai quả cầu tích điện cùng dấu nên lực điện này là lực đẩy, làm hai quả cầu tách xa nhau, hai sợi dây xoè ra thành hình chữ V.
Kết luận: Tương tác giữa hai quả cầu được truyền qua điện trường chứ không cần sự tiếp xúc trực tiếp. Điện trường chính là môi trường trung gian truyền tương tác điện giữa các điện tích đặt cách nhau một khoảng trong không gian.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.