Giải Hoạt động trang 45 SGK Vật lí 12
Đề bài
Hãy dựa vào các định luật Boyle, Charles và Hình 11.1 về quá trình chuyển trạng thái của một khối lượng khí xác định để lập phương trình dưới đây về mối liên hệ giữa ba thông số trạng thái của một khối lượng khí xác định:
(11.1)
Hình 11.1: Quá trình chuyển từ trạng thái (1) qua trạng thái trung gian (1') tới trạng thái (2) của một khối lượng khí xác định. Trạng thái (1) có các thông số ; trạng thái (2) có ; trạng thái trung gian (1') có . Từ (1) sang (1') là quá trình đẳng nhiệt; từ (1') sang (2) là quá trình đẳng áp.
Lời giải
Phân tích quá trình (dựa vào Hình 11.1).
Một khối lượng khí xác định chuyển từ trạng thái (1) sang trạng thái (2) qua trạng thái trung gian (1'):
- Trạng thái (1):
- Trạng thái trung gian (1'):
- Trạng thái (2):
Bước 1 — Quá trình đẳng nhiệt (1) (1').
Nhiệt độ không đổi (), áp suất đổi từ sang . Áp dụng định luật Boyle:
Bước 2 — Quá trình đẳng áp (1') (2).
Áp suất không đổi (), nhiệt độ đổi từ sang . Áp dụng định luật Charles (trong quá trình đẳng áp, thể tích tỉ lệ thuận với nhiệt độ tuyệt đối):
Bước 3 — Khử bằng cách cho (1) (2).
Nhân cả hai vế với :
Kết luận.
Vì hai trạng thái (1) và (2) được chọn bất kì nên với một khối lượng khí xác định, đại lượng luôn không đổi:
Đây chính là phương trình trạng thái của khí lí tưởng (đpcm).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.